Sabahları alarmın sesiyle değil, metrobüsün ya da trafikteki korna uğultusuyla uyanıyorsun değil mi? Pencerenden gördüğün tek şey beton yığınları, günün büyük kısmı ekranlar arasında geçiyor ve akşam eve geldiğinde yorgunluğun yanında bir de içinin boşalma hissi oluyor. İşte o anlarda aklına düşen fikir tanıdık geliyor bana: Şehirden köye göç.
Ben de aynı noktadaydım. 38 yaşındayım. Özel bir sigorta şirketinde Hasar Dosya Yetkilisi olarak 16 sene çalıştım. Ümraniye’de bir evim vardı, düzenli bir hayatım, bilinen bir rutinim. Ama bir noktadan sonra o hayatın ağırlığı omuzlarıma bindi. Toprakla uğraşmak, sabahları kuş sesiyle uyanmak, kendi domatesimi koparmak gibi hayaller büyüdü.
Zor bir karar aldım ve 1 Eylül 2024 tarihinde Ümraniye’deki evimi tamamen kapatarak Kandıra Tekzen köyüne yerleştim. Elime kazmayı aldığımda anladım ki işler göründüğü kadar romantik değil. Hayaller ile gerçekler arasında epey mesafe varmış.
Bu yazıyı sana “her şeyi bırak, hemen köye yerleş” demek için yazmıyorum. Tam tersine, şehirden köye göç kararının hem büyüleyici hem de sert yüzünü, kendi yaşadıklarım üzerinden anlatmak istiyorum. Okurken kendini bulabilirsin. Hem korkularını hem de umutlarını anladığımı bilmeni isterim. Unutma sadece sen değil aile bireylerinde seninle geliyor. Aile ile köye göç yazım ilgini çekebilir.
Şehirden Köye Göç Etmeye Karar Vermeden Önce Sorulması Gereken Sorular
Taşınma kolilerini bantlamadan, evi satmadan ya da kiraya vermeden önce durup kendine birkaç zor soru sorman lazım. İnsan genelde kaçmak istediği hayata odaklanıyor. Asıl bakması gereken ise gideceği yerin gerçek yüzü.
Aynanın karşısına geç ve şu soruları kendine dürüstçe sor:
- Ben gerçekten doğayı ve köyü mü seviyorum, yoksa sadece mevcut hayatımdan çok mu yoruldum? Yorgunluk geçer, köy hayatı ise kalıcıdır.
- Konfor alanımın büyük kısmından vazgeçmeye hazır mıyım? Süpermarketin 7/24 kapında olmaması, kargonun köy merkezine kadar gelmesi, internetin ara sıra kesilmesi beni ne kadar sarsar?
- Eşim veya ailem bu kararın neresinde? Tek başına alınan kararlar genelde ilk kış fırtınasında duvara çarpar.
- Zorluklarla karşılaştığımda geri dönme planım var mı, yoksa “ne olursa olsun” mu diyorum?
- 16 sene aynı işi yapmış biri olarak, bilinen düzenimi bırakmaya gerçekten hazır mıyım?
Bu sorulara verdiğin samimi cevaplar, maceraya ne kadar hazır olduğunu gösterir. Ben bu soruları yeterince derin sormadan yola çıktığım için ilk kış epey sarsıldım. Senin aynı hatayı yapmanı istemem. Özellikle uzun yıllar aynı meslekte çalışmış biriysen, o kimliğinden ve rutininden kopmak sandığından daha zor olabiliyor.
Gerçekçi Hazırlık Süreci: Psikolojik, Maddi ve Pratik Adımlar
“Yarın gidiyoruz” diyerek köye yerleşilmiyor. Şehirden köye göç, buzdağının görünmeyen kısmı gibi ciddi bir hazırlık istiyor. Ben süreci üç başlıkta ele alıyorum.
Maddi Hazırlık Köyde hayatın ucuz olduğu büyük bir yanılgı. Evet, marketten aldığın bazı şeyleri kendin üretebiliyorsun ama tadilat, yakacak, araç bakımı, beklenmedik masraflar derken para farklı yerlerden çıkıyor. En az 12-18 aylık geçimini karşılayacak bir birikimin ya da köyden de yürütebileceğin düzenli bir gelirin olsun. Ben ilk yıl bu hesabı biraz eksik tuttuğum için epey sıkıştım.
Örnek bir yıllık bütçe dağılımı kabaca şöyle olabilir:
- Yakacak (odun, kömür veya pelet): %20-25
- Tadilat, bakım ve evle ilgili işler: %15-20
- Ulaşım ve araç giderleri: %15
- Sağlık ve beklenmedik masraflar: %10-15
- Günlük yaşam, gıda takviyesi ve diğer: %25-30
Bu oranlar bölgeye, evin durumuna ve yaşam tarzına göre değişir. Ama en azından bir çerçeve çizer. Sigorta sektöründen gelen biri olarak riskleri hesaba katmaya alışkınımdır. Köyde de aynı mantık işliyor: Beklenmedik olanı beklemeyi öğrenmek gerekiyor.
Psikolojik Hazırlık Şehrin kalabalık ama anonim ortamından, herkesin seni tanıdığı bir köye geçiyorsun. Başta sıcak gelse de mahalle baskısı ve yerel dinamiklere uyum sabır istiyor. İnsanları değiştirmeye çalışma. Onlar sen gelmeden önce de oradaydı, sen gittikten sonra da orada olacaklar. 16 sene ofis ortamında, belli kurallar ve hiyerarşi içinde çalışmış biri olarak, köyün daha yavaş ve ilişkisel temposuna alışmak zaman aldı.
Pratik Hazırlık Temel el aletlerini kullanmayı, basit tesisat işlerini, soba yakmayı, bahçe işlerini öğren. İlk kış sobayı yaktığımda evi duman altı etmiştim. Pencereleri açıp soğukta oturmuş, hem gülmüş hem de “ben ne yaptım?” demiştim. Temel bilgileri önceden öğrenmek işi çok kolaylaştırıyor. Şehirde her şeyi usta çağırarak çözmeye alışmış biriysen, köyde bu alışkanlığı kırmak zorunda kalıyorsun.
Taşınma ve İlk 3-6 Ayda Yaşananlar
1 Eylül 2024’te Ümraniye’deki evi tamamen kapattım ve Kandıra Tekzen’e yerleştim. Eşyaları yerleştirdim, boya badana bitti, ilk sabah köydeki evimde uyandım. Harika bir his. Ama sonra ne oldu?
İlk haftalar genelde balayı dönemi. Sessizlik muhteşem, manzara içini ısıtıyor, kahvenin tadı bile farklı geliyor. Sonra ilk gerçekler kendini gösteriyor. Çatıdan su damlıyor, komşularla küçük iletişim kazaları yaşıyorsun, kargo iki günde bir geliyor, internet akşamları yavaşlıyor.
Bu dönemde sabırlı olman lazım. Komşulara çay-kahve götürmek, hal hatır sormak, düğünlerine cenazelerine katılmak köyde var olmanın ilk adımları. Sen şehirden gelen yabancısın. Uyum sağlama yükü öncelikle sende. Ben ilk aylarda fazla mesafeli durduğum için kabul edilmem biraz uzun sürdü. Sonradan anladım ki biraz daha açık olsam işler daha hızlı çözülebilirmiş. 16 sene boyunca dosya dosya ilerleyen, net kuralları olan bir işten sonra, köyün daha akışkan ve ilişki odaklı dünyasına geçmek kolay olmadı.
İlk üç ayda en çok zorlandığım şeylerden biri de temposuzluktu. Şehirde her şey hızlı, planlı ve ölçülebilirdi. Köyde ise işler kendi ritminde ilerliyor. Sabah kalkıp “bugün ne yapacağım?” diye düşünmek bazen boşluk hissi yaratıyor. Bu boşluğu doldurmayı öğrenmek zaman alıyor.
Köy Hayatının En Zor Yanları
Masal anlatmayacağım. Şehirden köye göçün Instagram’da görünmeyen, bazen insanı yoran tarafları var.
Acil bir durumda hastaneye uzak olmak ciddi bir kaygı yaratıyor. Nitelikli bir restorana ya da sinemaya gitmek için epey yol yapman gerekiyor. Fiziksel yorgunluk da ayrı mesele. Ofiste oturmaya alışmış vücut, odun kırmak, çit germek, ot yolmak, su tesisatıyla uğraşmak gibi işlerde ilk haftalarda isyan ediyor. Akşamları her yerin ağrımasından uyuyamadığım günler oldu. 16 sene masa başı iş yapmış bir beden için bu değişim kolay değil.
Kışın yalnızlık daha da belirginleşiyor. Hava erken kararıyor, sokaklar boşalıyor, günler kısa geliyor. Şehrin canlı ritmine alışmış zihin bu sessizlikte başta bocalıyor. Özellikle uzun yıllar aynı iş yerinde, aynı insanlarla çalışmış biriysen, o sosyal çevrenin birden eksilmesi hissediliyor.
Bürokrasi de yavaş işliyor. Elektrik, su, tapu işleri şehirdeki gibi hızlı yürümüyor. Her şeyin kendi temposu var. Acele edince sadece sinir bozuyorsun. Sigorta sektöründe dosya süreçlerinin uzamasına alışkın olmama rağmen, köydeki bürokratik yavaşlık yine de beni zorladı.
Bir başka zor yan da “geri dönüş” düşüncesinin ara ara aklına gelmesi. Özellikle zor geçen günlerde “acaba doğru karar mıydı?” sorusu yükseliyor. Bu soruyla yüzleşmek, panik yapmadan değerlendirmek önemli.
Köy Hayatının En Güzel Yanları
Peki neden katlanıyoruz bu zorluklara? Çünkü karşılığında parayla alınamayacak şeyler var.
Zamanın yavaşladığını hissediyorsun. Sabah güneşin doğuşunu izlemek, akşam yıldızları net görmek sıradan bir lüks haline geliyor. Kendi diktiğin fidenin ürün vermesini beklemek, komşunun verdiği mayayla ekmek yapmak derin bir tatmin sağlıyor. 16 sene boyunca hasar dosyaları, raporlar ve prosedürler arasında geçen bir hayattan sonra, somut bir şey üretmek bambaşka bir his.
Doğal gıdaya ulaşmak zamanla normalleşiyor. Serbest gezen tavuğun yumurtası, yerelden alınan süt bir süre sonra standart oluyor. Şehirdeki gıdalara dönmek istemiyorsun.
En önemlisi de ilişkiler. Şehirde kapısını bilmediğin komşuların, burada sana taze fasulye getirebiliyor, dara düştüğünde yardıma gelebiliyor. Bu samimiyet insanlığa olan inancını tazeliyor. Ofis ortamındaki resmi ilişkilerden sonra, köydeki daha dolaysız ve sade insan ilişkileri bana iyi geldi.
Bir de sabahları alarm olmadan uyanabilmek var. Yıllarca mesai saatine göre yaşadıktan sonra, güneşi takip ederek uyanmak başlı başına bir lüks gibi hissettiriyor.
Para Konusu: Köyde Geçim Nasıl Olur?
Burada paylaştıklarım tamamen kişisel gözlem ve deneyimlerime dayanıyor. Herkesin durumu, geliri ve risk toleransı farklıdır. Finansal veya hukuki bir karar vermeden önce kendi şartlarınızı değerlendirmeniz ve gerekirse uzman birine danışmanız iyi olur.
“Kendi bostanımı ekeceğim, dağdan kekik toplayıp satacağım, kendi kendime yeteceğim” hayali çok güzel. Gerçekler ise daha ayakları yere basan cinsten.
Tamamen sistem dışı yaşamak neredeyse imkânsız. Elektrik faturası, benzin, sağlık, eğitim, vergi derken nakit paraya her zaman ihtiyaç duyuyorsun. Köyde geçim genellikle şu yollarla oluyor:
- Uzaktan çalışma (yazılım, tasarım, içerik, danışmanlık gibi işler). Birçok kişi için en sürdürülebilir model bu.
- Emeklilik geliri. Düzenli bir maaş köyde büyük güvence.
- Küçük ölçekli üretim. Arıcılık, ceviz, lavanta, sera gibi işler ek gelir getirebilir ama kâra dönmesi yıllar alıyor. İlk günden para beklememek lazım.
- Birikimle idare etmek. Özellikle ilk 1-2 yıl birçok kişi birikimini kullanarak geçiş sürecini yönetiyor.
Ben 16 sene sigorta sektöründe çalıştıktan sonra bu kararı aldım. Düzenli maaşın birden kesilmesi ya da değişmesi psikolojik olarak da etkiliyor. Beklentiyi düşük tutup gerçekçi plan yapmak, hayal kırıklığını azaltıyor. Köyde “ucuz hayat” algısı tehlikeli. Daha çok “farklı harcama kalemleri olan hayat” demek daha doğru.
Sosyal Hayat ve Yalnızlık
Şehirdeki sosyal çevreni geride bırakınca ilk aylarda telefonun daha az çalabiliyor. Arkadaşların “geleceğiz” dese de genelde yaz aylarıyla sınırlı kalıyor. 16 sene aynı iş yerinde çalışmış biri olarak, iş çıkışı sohbetleri, mesai arkadaşlarıyla kurulan bağ birden eksiliyor.
Köyde sosyal hayatı yeniden kurman gerekiyor. Kahveye gitmek, mahalleliyle çay içmek, imece işlerine katılmak (salça kaynatma, çit yapımı gibi) seni yavaş yavaş kabul ettiriyor. Ortak müzik zevkin olmayabilir ama hayatın pratik tarafında onlardan öğreneceğin çok şey var.
Yalnızlığı bir ceza gibi değil, uzun süredir aradığın zihinsel alan olarak görmeyi öğrenmek önemli. Ben ilk kış bunu başaramadığım için epey zorlandım. Sonraki aylarda yalnızlığın kıymetini daha iyi anladım. Bazen sessizlik yorucu oluyor, bazen de yıllardır aradığın şeyin ta kendisi.
Sık Yapılan Hatalar ve Pişmanlıklar
Bu yoldan dönenleri, pişman olanları gördüm. En sık yapılan hatalar şunlar:
- Köyün altyapısını, kışın yol durumunu, suyun nereden geldiğini araştırmadan aceleyle mülk almak.
- Şehir konforunu aynen köye taşımak istemek. “Neden fiber yok, neden market uzak?” şikâyetleri süreci zehir ediyor.
- Çok büyük hayallerle başlamak. “10 dönüm alayım, organik tarım imparatorluğu kurayım” demek hem maddi hem fiziksel olarak yorucu oluyor. Küçük başlamak her zaman daha güvenli.
- Uzun yıllar aynı işi yaptıktan sonra, o kimliği ve düzeni bir anda tamamen silmeye çalışmak. Geçişin kademeli olması daha sağlıklı olabiliyor.
Ben de ilk dönemde fazla aceleci davrandım. Birkaç hatayı bizzat yaşayarak öğrendim. Senin aynı yerlerden geçmeni istemem. Özellikle 1 Eylül 2024’te evi tamamen kapatıp gelmiş biri olarak, geri dönüş köprüsünü erken yakmanın psikolojik yükünü de yaşadım.
Kimler İçin Uygun, Kimler İçin Uygun Değil?
Bu hayat herkesin harcı değil. Dürüstçe söylemek gerekirse:
Uygun olanlar: Kendi başına vakit geçirebilen, fiziksel işten korkmayan, belirsizlikle baş edebilen, sabırlı ve doğayla bağ kurmak isteyenler. Uzun yıllar masa başı iş yapmış olsa bile değişime açık olanlar için köy hayatı anlamlı bir tercihe dönüşebiliyor.
Uygun olmayanlar: Yoğun sosyal hayata ihtiyaç duyan, konforundan ödün vermek istemeyen, çamurdan-böcekten-tozdan rahatsız olan, her şeyin hızlı ve kusursuz olmasını bekleyenler. Bu profil için köy hayatı kısa sürede yorucu hale gelebiliyor.
Hızlı bir öz-değerlendirme için kendine şunları sor:
- Hafta sonları bile kalabalık ortamlara ihtiyaç duyuyor muyum?
- Fiziksel yorgunluğa ve planların bozulmasına ne kadar toleransım var?
- Sessizlikte uzun süre kalınca huzur mu buluyorum, yoksa huzursuz mu oluyorum?
- Beklenmedik masraflar çıktığında ne kadar esnek davranabiliyorum?
- 10-15 sene aynı düzen içinde yaşadıktan sonra, o düzeni bırakmaya gerçekten hazır mıyım?
Sonuç ve Sana Net Bir Yol Haritası
Şehirden köye göç fikri içini kıpırdatıyorsa, bu hayali çöpe atma. Ama yarın sabah her şeyi yakıp yıkarak yola da çıkma. Kendi tecrübemden süzülen net önerilerim şunlar:
- Deneme sürüşü yap. Gitmek istediğin bölgede en az 1-2 ay, mümkünse zor bir mevsimde (sonbahar veya kış başı) kiralık evde kal. Köyün kışını görmeden karar verme.
- Finansal güvenceni netleştir. En az bir yıllık geçimini garantiye almadan köprüleri atma.
- Küçük başla. Büyük araziler ve büyük projeler yerine mütevazı bir bahçeli evle yola çık. İhtiyacın olan alanı zamanla büyütürsün.
- Kimliğini ve geçmişini bir anda silmeye çalışma. 16 sene bir işte çalışmış olmak bir zayıflık değil, bir birikimdir. Bu birikimi yeni hayata taşımanın yollarını ara.
Bu yolculuk insanın kendi içiyle yüzleştiği en dürüst deneyimlerden biri. Korkularını anlıyorum, çünkü benzer yerlerden geçtim. 1 Eylül 2024’te Ümraniye’deki evi kapatıp Kandıra Tekzen’e geldiğimde de aynı korkular vardı. Doğru adımlarla, hayal ettiğin o daha sakin ve anlamlı hayata yaklaşmak mümkün.
Bu konuda senin de tecrüben veya aklına takılan sorular varsa yorumlarda paylaş. Orada olacağım.
Sıkça Sorulan Sorular
Köye taşınmadan önce ne kadar birikim gerekir? Kesin bir rakam vermek zor. En az 12-18 aylık temel yaşam giderini karşılayacak bir birikim birçok kişinin daha rahat nefes almasını sağlıyor. Tadilat ve beklenmedik masraflar için de ayrıca pay ayırmak iyi olur.
Köyde internet ve uzaktan çalışma mümkün mü? Birçok bölgede fiber veya stabil 4.5G ile uzaktan çalışma yapılabiliyor. Taşınmadan önce o köydeki gerçek internet kalitesini mutlaka test etmek lazım. Yedek bir mobil hat bulundurmak da akıllıca oluyor.
Ailemle birlikte köye taşınmak nasıl bir hazırlık gerektirir? Herkesin aynı hızda uyum sağlamasını beklemek zor. Özellikle çocuklar için okul, sosyal çevre ve sağlık hizmetleri önceden araştırılmalı. Aile içinde açık konuşmalar yapmak sürecin en kritik parçası.
Köy hayatına kaç yaşında geçilir, bir yaş sınırı var mı? Belirli bir yaş sınırı yok. 30’larında da 50’lerinde de geçiş yapanlar var. Ben 38 yaşımda, 16 senelik bir meslek hayatından sonra bu adımı attım. Asıl belirleyici olan fiziksel dayanıklılık, finansal durum ve psikolojik hazırlık seviyesi.
İlk yıl en çok hangi konularda zorlanılır? Genelde fiziksel yorgunluk, kış şartları, sosyal uyum ve beklenmedik masraflar öne çıkıyor. Balayı döneminden sonra gelen gerçeklikle yüzleşme süreci birçok kişiyi en çok zorlayan kısım oluyor. Uzun yıllar aynı düzen içinde yaşayanlar için tempo değişimi de ayrı bir zorluk yaratabiliyor.
Yazar Hakkında
Vedat, 38 yaşında. Özel bir sigorta şirketinde Hasar Dosya Yetkilisi olarak 16 sene çalıştıktan sonra, 1 Eylül 2024 tarihinde Ümraniye’deki evini tamamen kapatarak Kandıra Tekzen köyüne yerleşti. Bu blogda şehirden köye göç döneminde yaşadığı olumlu ve olumsuz her şeyi samimi ve abartısız bir dille paylaşıyor.